10 Sposobów Na Noworoczne Postanowienia (+ Bonus Rodzinny)

Noworoczne plany - droga do skarbu czy skarb sam w sobie?
Noworoczne plany - droga do skarbu czy skarb sam w sobie? Unsplash.com
Koniec grudnia i początek stycznia to czas magiczny. Do jednych ludzkim głosem przemawiają zwierzęta, do innych przemawiają plany i tabelki, a u innych do głosu dochodzi przekorna natura buntująca się przeciwko definiowaniu zamierzeń właśnie teraz (lub w ogóle). Niezależnie od tego, czy należysz do którejś z powyższych grup, czy masz jeszcze inne nastawianie do noworocznych postanowień, w tym wpisie znajdziesz kilka pomysłów na coroczny rytuał ich formułowania. Niektóre z propozycji to poważne spojrzenie na produktywność, innym bliżej do zabawy, która – jak Nagroda Ig Nobla - najpierw wzbudzi uśmiech, a później da do myślenia. Przeczytaj i skorzystaj bawiąc się tym, co czytasz i robisz!

Sposób Pierwszy: Outsourcing
Ta propozycja to miks lenistwa, zabawy, zaufania, „wkręcania” i otwartości. „Outsourcing” może być wzajemny, czyli umawiasz się z inną osobą na ustalenie postanowień dla drugiej strony (lub w innej kombinacji, jeśli grupa jest większa). Można założyć, że proponowane wyzwanie jest czymś, co osoba proponująca sama już zrobiła albo zechce zrobić wspólnie z odbiorcą propozycji. Wyższym stopniem wtajemniczenia będzie „crowdsourcing” postanowień – mniej lub bardziej publiczna prośba o pomysły. W tej opcji warto zastrzec prawo do przyjęcia lub odrzucenia propozycji.


Sposób Drugi: 10 Rzeczy + 1 Krok
Dla wdrożenia tej metody przyda się czas na refleksję i coś do notowania – czy to analogowy papier i długopis, czy nowoczesny smartfon. Zadanie polega na zrobieniu listy „10 rzeczy…”, które w nadchodzącym roku:
- rozpoczniesz
- zakończysz
- zrobisz po raz pierwszy
- zrobisz po raz ostatni
- zaplanujesz szczegółowo
- odpuścisz
- etc.
Oczywiście wystarczy jeden temat przewodni wybrany z powyższych propozycji lub określony samodzielnie. Gdy lista będzie gotowa, dla każdego wpisu należy określić pierwszy krok. Metoda zakłada, że efekt wdrożenia tego kroku uruchomi dalsze zdarzenia, które na etapie robienia listy nie zawsze są do przewidzenia - a tym samym przedkłada działanie nad szczegółowe planowanie Ważne! Jeśli okaże się, że jest kłopot z wymyśleniem 10 wpisów, należy wymyślić… 20. Właśnie tak – należy zwiększyć liczbę pomysłów do wygenerowania – pozwoli to wyrwać się z okowów perfekcjonizmu, które podpowiadają rozwiązania doskonałe, a nie kreatywne. Im więcej mamy wymyślić, tym łatwiej poddamy się „głupim” pomysłom – a warto, bo to właśnie one bywają genialne.

Sposób Trzeci: Przyszłe Spojrzenie Wstecz
Chcąc skorzystać z tego podejścia, powinniśmy przenieść się mentalnie o rok wprzód i spojrzeć na nadchodzący rok tak, jakby się właśnie skończył. Patrząc „wstecz” należy zastanowić się jakie wydarzenia sprawiły, że rok był udany (sugeruję wybrać 3 do 5 takich zdarzeń). Gdy już je znamy, można zastanowić się, co było potrzebne do tego, żeby zaistniały. Siłą ćwiczenia jest zmiana perspektywy z „chcę, żeby…”, na „jestem zadowolony z osiągnięcia…”. Planując realizację „dokonanych” zdarzeń można skorzystać z techniki odwracania, czyli wyjść od efektu końcowego i dojść krok po kroku do początku:
- najpierw: zrealizowany "cel"
- następnie: ostatni krok do celu
- potem: przedostatni krok
- potem: wcześniejszy krok
- etc...
- w końcu: pierwszy krok.

Sposób Czwarty: Wyrób Sobie Nawyk
W zgodzie z myślą, że motywacja daje kopa na start, ale to nawyk utrzymuje nas w działaniu warto w ramach postanowień zaplanować przynajmniej jeden nowy nawyk. Nawyk, czyli powtarzalne działanie, występujące w określonych okolicznościach, dające określoną nagrodę (bodziec - działanie - nagroda). Wzorzec dla dobrego formułowanie nawyków może brzmieć tak: Jak tylko [bodziec], to od razu [działanie]. Dzięki temu [nagroda]. Przykład: Jak tylko wejdę rano do łazienki, to od razu zważę się i zapiszę wynik. Dzięki temu dbam o dobrą sylwetkę.
Skąd wiedzieć jaki nawyk wybrać? Zastanów się, jaki efekt chcesz docelowo osiągnąć. Potem pomyśl, jakie proste działanie powtarzane regularnie (kilka razy dziennie/ codziennie/ x razy w tygodniu) zbliży Cię do tego efektu. Uwaga! Mówimy o nawyku nowym. Jeśli chcesz zmienić istniejący nawyk, czytaj dalej.

Sposób Piąty: Zmień Nawyk
Wyrobienie nowego nawyku jest o tyle proste, że na starcie jest tabula rasa, którą wypełniamy nową treścią. Chcąc zmienić nawyk potrzebujemy zidentyfikować tablicę, której treść chcemy odmienić, a następnie stare zapiski przekształcić na nowe. Utrudnieniem będzie to, że „stare” jeszcze długo będzie przebijać spod „nowego” i łatwo może powrócić.
Zmiana nawyku polega na:
1) Zidentyfikowaniu wyzwalacza, działania i nagrody. Działanie jest tym, co chcemy zmieniać, więc najłatwiej je określić. Znalezienie wyzwalacza i nagrody może wymagać nieco uważności i samoobserwacji.
2) Zdefiniowaniu nowego działania, które będziemy uruchamiać w odpowiedzi na ten sam bodziec i generując tę samą nagrodę (tak – tylko działanie ulega zmianie!)
Dla ułatwienia warto wspomóc się przypominaczami, które pomogą pamiętać, że po wystąpieniu bodźca mamy postąpić po nowemu.
[ Więcej o nawykach pisałem [ tutaj ] i [ tutaj ] ]

Sposób Szósty: Najpierw Spójrz Wstecz
Zanim postanowisz, czego oczekujesz od dwunastu miesięcy przed Tobą, spójrz na rok, który właśnie się skończy. Będzie źródłem wielu inspiracji. Pomyśl na przykład:
- czego chcesz więcej?
- czego chcesz mniej?
- co chcesz wyeliminować?
- co chcesz zacząć?
- co ma być tak samo?
Jeśli rok wcześniej podjąłeś jakieś postanowienia, zrewiduj co zostało zrobione, a czego zabrakło. Znając odpowiedzi na powyższe i podobne pytania możesz łatwiej zaplanować konkretne działania na nadchodzące miesiące.

Sposób Siódmy: Antyplanuj
O antyplanowaniu pisać o tyle trudno, że ubranie go w szczegółowe i precyzyjne wskazówki jest sprzeczne z pozbyciem się zasad planowania. Spróbujmy więc ogólnie i nieprecyzyjnie.
1. Zamiast określać cele, wyznacz ogólny kierunek działania.
2. Zamiast planować i poddawać się dyktatowi planów – dbaj o to, żeby w danym momencie skupić działanie na tym, co uznajesz za ważne
3. Regularnie spisuj wnioski odnośnie tego, co Ci się sprawdza, a co nie działa. Stosuj wnioski w praktyce.

Dla skutecznego (anty)wdrożenia tej metody niezbędne wydaje się połączenie pasji i oraz konsekwencji w działaniu i umiejętność bieżącego określania priorytetów. Paradoksalnie, antyplanowanie może wymagać więcej samodyscypliny niż inne z omawianych metod.

Sposób Ósmy: Sformułuj Cele, Zrób Porządne Plany
Sposób ósmy to zaprzeczenie antyplanowania. Polega na postawieniu jasnych celów i określenia sposobu ich realizacji. Dla porządku i z kronikarskiego obowiązku przypomnę sprytną zasadę SMART, mówiącą o tym, że cel powinien być:
- konkretny - Co chcę osiągnąć? Jaki ma być efekt?
- mierzalny - Skąd będę wiedzieć, że cel został osiągnięty? Po czym to poznam? Jako ciekawostkę i dobrą praktykę dodam, że w dobrych wdrożeniach Zarządzania Przez Cele (ZPC/ MBO) każdy cel ma określone co najmniej dwa mierniki;
- ambitny – bo cel będący wyzwaniem jest bardziej motywujący niż zbyt łatwy do osiągnięcia;
- realny – wyzwanie wyzwaniem, ale nie można przesadzić. Cel nierealny „podcina skrzydła”
- określony w czasie – kiedy zacznę? Kiedy skończę? Ile czasu potrzebuję? A czasem też – z czego zrezygnuję, żeby mieć czas na realizację tego celu?
Do powyższego zestawu niektórzy dodają:
- monitoring postępu realizacji celu – przez cały czas wdrażania
- rewizję celu – w miarę potrzeby adaptację celu do okoliczności
Dwa ostatnie komponenty przekształcają cel sprytny (SMART) w sprytniejszy (SMARTER).

Sposób Dziewiąty: Snuj Opowieść
Zaopatrz się w pomoce wizualne - fotografie, karty z gier typu Dixit lub narzędzi coachingowych, kostki do układania opowieści. Losowo wybieraj kilka elementów i stwórz z nich opowieść o tym, co ma się stać. Ten sposób może wykorzystać jako zabawę na noworocznym lub karnawałowym przyjęciu!

Sposób Dziesiąty: Zaczarowany Ołówek
Narysuj Nowy Rok. Weź kartkę, kredki, mazaki, farby i zacznij tworzyć. Możesz „wychodzić za linię”, rysować niebieskie żyrafy i latające żółwie – wszystko, co stworzysz jest dobrym punktem wyjścia do określenia pomysłów na nowy rok. Możesz też najpierw skorzystać z którejś z metod powyżej, a zwieńczyć dzieło pracą plastyczną, która będzie Twoją mapą marzeń i przypominaczem na najbliższe miesiące.

Bonus Rodzinny:
Jeśli masz dzieci, zaproś je do wspólnego planowania roku. Niech będzie to rozmowa o marzeniach, wzajemne określenie celów dla siebie czy też zabawa z wykorzystaniem opowieści. Śmiało i kreatywnie sięgnij do sposobów przedstawionych w powyższym wpisie. Niech Twoje kilku- lub kilkunastoletnie dziecko zaskoczy Cię tym, co chciałoby, żebyś Ty zrobił; a Ty pomóż mu w lepszych codziennych nawykach. A za rok sprawdźcie, co się udało, a co można zrobić inaczej. Niech czas spędzony na planowaniu będzie tym, co zbliża Was do siebie i tworzy niezapomniane wspomnienia. A jeśli wybierzecie antyplanowanie – niech i ta metoda będzie pretekstem do rozmowy o tym, co w Waszej relacji jest ważne.

Wszystkiego dobrego na najbliższe miesiące. Szczęśliwego Nowego Roku!


________________________
Przygotowując powyższy wpis sięgnąłem po inspirację do następujących źródeł:
1. Podcast The Tim Ferriss Show: #209: The Random Show Threesome -- Tim Ferriss, Kevin Rose, and Matt Mullenweg
2. Podcast Strefa Szefa: Jak sprostać wyzwaniom? Mówią Małgorzata Krasoń, Łukasz Krasoń i Grzegorz Turniak
3. KsiążkaMądrzej Szybciej Lepiej: Sekret Efektywności” Charlesa Duhigga
4. KsiążkaTools of Titans” Tima Ferrissa
5. KsiążkaCzterogodzinne ciało” Tima Ferrissa. Można w niej przeczytać np. o wpływie pomiarów wagi na zrzucanie kilogramów
6. KsiążkaCoaching Rodzicielski” Davida Miskimina i Jacka Stewarta
7. Coroczny e-mail z pytaniami na nowy rok od Gerarda O’Donovana
8. GraKraina Nawyków
9. WpisDo More By Planning Less: The Power of the Anti-Plan” autorstwa Cala Newporta
Trwa ładowanie komentarzy...